Σύλλογος “Ο Περικλής” για τις φωτογραφίες με τους 200 εκτελεσμένους κομμουνιστές της Καισαριανής

Για τις φωτογραφίες με τους 200 εκτελεσμένους κομμουνιστές της Καισαριανής

Για πρώτη φορά μετά από 82 σχεδόν χρόνια  ήρθαν στο φως της δημοσιότητας φωτογραφίες  από την εκτέλεση των 200 κομμουνιστών,  φυλακισμένων στο Στρατόπεδο Χαϊδαρίου,     την Πρωτομαγιά του 1944 από τα Γερμανικά στρατεύματα κατοχής των ΝΑΖΙ και τους ντόπιους συνεργάτες τους στο Σκοπευτήριο Καισαριανής, ηρωικό τόπο του Θυσιαστηρίου της Λευτεριάς. Οι φωτογραφίες αυτές μας γεμίζουν συγκίνηση και περηφάνια.

Στις συγκλονιστικές αυτές φωτογραφίες, με τεράστιο ρίγος αντικρίσαμε την τόλμη, την αφοβία στα βλέμματα των μελλοθανάτων ηρώων, που απορρέει από την ακλόνητη πίστη στο δίκιο του αγώνα για έναν κόσμο χωρίς καταπίεση και εκμετάλλευση. Αποτελούν σύμβολο του ηρωικού αγώνα του λαού μας και αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορίας του.

 Στη σηκωμένη γροθιά αυτών των κομμουνιστών που ελάχιστα λεπτά μετά εκτελέστηκαν, συμπυκνώνεται το μεγαλείο των συλλογικών αξιών για πανανθρώπινη τη λευτεριά, για μια κοινωνία χωρίς αφεντάδες, με το λαό αφέντη, για έναν κόσμο χωρίς καταπίεση και εκμετάλλευση. Των αξιών που αναμετρήθηκαν με τα ναζιστικά τανκς, αλλά και με τους δωσίλογους, τους μαυραγορίτες, το ναζιστικό εκτελεστικό απόσπασμα αλλά και με τη ντόπια αστική τάξη που συμμάχησε με τον φασισμό και τους φασίστες Αποτελούν σύμβολο του ηρωικού αγώνα του λαού μας και αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορίας του, της αντιφασιστικής πάλης των λαών και του Κομμουνιστικού Κινήματος.

Μέσα από τις γραμμές της ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης οραματίστηκαν και αγωνίστηκαν με την ίδια τους τη ζωή για μια μετακατοχική Ελλάδα ελεύθερη, λαοκρατούμενη και δημοκρατική. Αυτά ακριβώς τα μηνύματα, πρότυπα ζωής και το ηθικό μεγαλείο ενοχλούν και αποχαλινώνουν και σήμερα την οργή των κυρίαρχων κύκλων και των φασιστικών συμμοριών: ότι ο Ελληνικός λαός έγινε πρωταγωνιστής της ιστορίας του τη δεκαετία του 1940 και κίνησε απαράμιλλα τον τροχό της, απελευθερώνοντας τον τόπο μας από τους Ναζί, σώζοντας τον λαό από την πείνα, κατοχυρώνοντας δικαιώματα πρωτοφανή για μια κατεχόμενη χώρα και χτίζοντας θεσμούς πρωτοφανούς λαϊκής συμμετοχής, δημοκρατίας και αλληλεγγύης στην “Ελεύθερη Ελλάδα”.

Όλοι εμείς οι εκπαιδευτικοί, με ευθύνη απέναντι στα παιδιά μας και την κοινωνία, επιδιώκουμε με αυτές τις σελίδες να έρχονται οι νέες γενιές σε επαφή. Να διδάσκονται και να εμπνέονται, με το βλέμμα στραμμένο στο σήμερα και το αύριο, σε μια εποχή ειδικά που τα σύννεφα ενός γενικευμένου πολέμου πυκνώνουν απειλητικά. Να μαθαίνουν για το μπλοκ 15 και την αλύγιστη στάση των αγωνιστών και κομμουνιστών που ήταν εκεί, για το Θυσιαστήριο της Καισαριανής που εκατοντάδες εκτελέστηκαν κρατώντας την γροθιά ψηλά, για το Κάστρο του Υμηττού, για όλους αυτούς τους γνωστούς και άγνωστους νεολαίους όπως η Ηλέκτρα Αποστόλου, η Ηρώ Κωνσταντοπούλου που θυσιάστηκαν για κάτι μεγαλύτερο, και άλλα πολλά παραδείγματα που έχει να επιδείξει η ιστορία του τόπου μας.

Αυτό άλλωστε μας δίδαξαν και οι μεγάλοι παιδαγωγοί, που με τη ζωή τους υπερασπίστηκαν τα μορφωτικά δικαιώματα της νέας γενιάς. ‘Οπως, η Ρόζα Ιμβριώτη, ο Δημήτρης Γλήνος, ο Κώστας Σωτηρίου, ο Νίκος Πλουμπίδης, η Έλλη Αλεξίου κά.

Οι φωτογραφίες αυτές συγκλονίζουν γιατί αποτελούν την απόδειξη του ανθρώπινου μεγαλείου όταν η ιστορία τον καλεί. Είναι η επιβεβαίωση ότι απέναντι σε δύσκολους καιρούς, δυστοπικούς, φτιάχνονται πάντα απελευθερωτικά κοινωνικά ρεύματα που “σπρώχνουν” το μεγαλείο των ανθρώπων σε ύψη που δεν τα χωράει ο νους. Δεν είναι μόνο φωτογραφίες που επιβεβαιώνουν το μεγαλείο του παρελθόντος. Είναι φωτογραφίες που μιλούν για το μέλλον.

Γι’ αυτό και μας γεμίζει οργή τέτοια πολύτιμα ντοκουμέντα να βρίσκονται στο εμπόριο, σε ηλεκτρονικές δημοπρασίες, σε ιδιωτικές συλλογές με αβέβαιη την κατάληξή τους.

Το γεγονός ότι μέχρι τώρα δεν υπήρχε κανένα φωτογραφικό ντοκουμέντο από την εκτέλεση των διακοσίων καθιστά επιτακτική την ανάγκη μετά την απόκτησή τους από δημόσιο φορέα, την  εξασφάλιση της δημόσιας έκθεσής τους και ανοιχτής πρόσβασης σε αυτές για όλο τον λαό, τους ερευνητές, για την καλύτερη δυνατή αξιοποίησή τους προς όφελος της ιστορικής μνήμης και γνώσης αλλά και για επισκέπτες από άλλες χώρες. Η ελληνική πολιτεία πρέπει να κάνει ο,τι είναι δυνατόν αυτές οι φωτογραφίες να καταλήξουν στο μουσείο ΕΑΜικής εθνικής αντίστασης του Δήμου Καισαριανής και τον Δήμο Χαϊδαρίου και να είναι ανοιχτές και προσιτές στον λαό και τη νεολαία καθώς και στις πολιτικές οργανώσεις που ήταν μέλη τους οι εκτελεσθέντες, ΚΚΕ, Τροτσιστικές οργανώσεις, Αρχαιομαρξιστές.

Επίσης και μέσα από αυτά τα συγκλονιστικά ντοκουμέντα, αναδεικνύεται η ανάγκη να γίνει το Μπλοκ 15 Μουσείο Εθνικής Αντίστασης.

Τώρα είναι η ώρα κάθε ΣΕΠΕ και ΕΛΜΕ, κάθε Σύλλογος Διδασκόντων να πάρει πρωτοβουλίες ώστε περισσότεροι νέοι να έρθουν σε επαφή με τις χρυσές αυτές σελίδες της ιστορίας. Οργανώνουμε επισκέψεις των σχολείων στο Θυσιαστήριο Καισαριανής, και το Στρατόπεδο Χαϊδαρίου, συζητήσεις, προβολές ταινιών (όπως το “Τελευταίο Σημείωμα”), βιβλιοπαρουσιάσεις.

Δυναμώνουμε τη διεκδίκηση, προβάλλουμε την ανάγκη τα σπουδαία αυτά ιστορικά ντοκουμέντα να πάρουν τη θέση που τους αξίζει!

Για το Δ.Σ. του Συλλόγου

Last modified: 9 Μαρτίου 2026